Bayram sonrasında özellikle Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanarak emekli olan bazı kişilerin dosyalarının yeniden incelenmesi bekleniyor.
Denetimlerde, fiilen çalışılmadığı halde sigortalı gösterilen kişiler ile gerçeğe aykırı prim bildirimleri bulunan dosyalar mercek altına alınacak. Özellikle 18 yaşından küçükken anne veya babasına ait şahıs işletmelerinde sigortalı olarak gösterilen kişilere ilişkin kayıtların incelenebileceği belirtiliyor.
SGK'nın denetimleri sonucunda sahte sigortalılık veya usulsüz prim bildirimi tespit edilmesi halinde, söz konusu sigortalılık süreleri geçersiz sayılabilecek. Bu sürelerin toplam prim gününden düşülmesiyle emeklilik şartlarını kaybeden kişilerin emeklilikleri iptal edilebilecek.
Kurumun paylaştığı verilere göre son beş yılda yapılan incelemeler sonucunda 12 bin 209 kişinin emekliliği iptal edildi. Denetimlerde özellikle çalışmadığı halde sigortalı gösterilen kişiler, yakınlarının iş yerleri üzerinden sahte sigortalılık yaptıranlar ve gerçeğe aykırı hizmet bildirimi bulunan dosyalar incelendi.
Uzmanlar, emekliliğin iptal edilmesi durumunda yalnızca aylığın kesilmesiyle sınırlı kalınmayabileceğine dikkat çekiyor. Mevzuat kapsamında SGK'nın, haksız şekilde bağlandığı tespit edilen emekli maaşlarını yasal faiziyle birlikte geri isteme yetkisi bulunuyor. Bu nedenle usulsüzlük tespit edilen kişiler yüksek tutarlı geri ödeme talepleriyle karşılaşabiliyor.
Sosyal güvenlik uzmanları, fiilen çalışılmayan iş yerlerinden sigorta primi yatırılması, yakın akrabalara ait iş yerlerinde çalışmadan sigortalı gösterilme, emekliliğe kısa süre kala yapılan şüpheli sigorta girişleri ve gerçeğe aykırı hizmet bildirimlerinin risk oluşturduğunu belirtiyor.
Uzmanlar ayrıca vatandaşların e-Devlet üzerinden hizmet dökümlerini düzenli olarak kontrol etmelerini ve bilgileri dışında yapılan sigorta girişleri veya şüpheli kayıtlarla karşılaşmaları halinde SGK'ya başvurmalarını öneriyor.
Yetkililer, söz konusu denetimlerin yalnızca EYT'lilere yönelik olmadığını, tüm emeklileri kapsayan rutin incelemelerin bir parçası olduğunu vurguluyor.