Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi’nin (EFSA) genotoksisite riskine dikkat çekmesinin ardından Tarım ve Orman Bakanlığı harekete geçti. Aralarında Cips, füme et, salam gibi şarküteri ürünlerinin de ürünlerinin de yer aldığı pek çok gıdada kullanılan 10 birincil tütsü aroması için kademeli yasak takvimi resmi olarak açıklandı.
Gıda Bülteni’nde yer alan bilgilere göre EFSA bilimsel incelemeleri sonucu, gıdalarda kullanılan bazı tütsü aromalarının genotoksisite (hücre ve DNA yapısına zarar verme) riski taşıdığı tespit edildi. Bu gelişmenin ardından Avrupa Komisyonu, SF-001 ile SF-010 kodları arasındaki 10 birincil tütsü aroma vericisini izinli maddeler listesinden çıkardı.
Türkiye de söz konusu karar doğrultusunda harekete geçti. Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü, Avrupa Birliği normlarına uyum sağlamak amacıyla Türkiye’deki geçiş sürecine ilişkin resmi takvimi duyurdu.
Ürün Grubuna Göre Kademeli Geçiş
Yasak kararı tüm gıdalarda aynı anda uygulanmayacak, ürün kategorilerine göre farklı tarihlerde hayata geçirilecek.
Et ve et ürünleri, peynir çeşitleri ile işlenmiş su ürünlerinde tütsü aromalarının ithalatı ve piyasaya sunumu 1 Haziran 2028 tarihine kadar devam edebilecek.
Cips ve sos gibi diğer gıda kategorilerinde süreç daha hızlı işleyecek. İthalat ve piyasaya arz 1 Ekim 2026, işletmeler arası satış ise 1 Aralık 2026 itibarıyla sona erecek. Üretim, ithalat ve satışa yönelik tam yasak 1 Ocak 2027 tarihinde devreye girecek.
Raflardaki Ürünler Hemen Toplatılmayacak
Düzenleme yürürlüğe girdiğinde market raflarındaki ürünler doğrudan toplatılmayacak. Belirlenen son tarihlerden önce üretilip piyasaya sürülen gıdalar, ambalaj üzerindeki raf ömürleri dolana kadar satılmaya devam edebilecek.
"Geleneksel Tütsüleme" Kapsam Dışı
Bakanlık yetkilileri, meşe veya farklı odun talaşlarıyla yapılan geleneksel tütsüleme (isleme) yöntemini kapsam dışı tutuyor.